Στο Ίδρυμα Τηνιακού Πολιτισμού η απώλεια ενός ντόπιου καλλιτέχνη και συνεργάτη του Ιδρύματος προκαλεί σε όλους εμάς, το Διοικητικό Συμβούλιο και το Προσωπικό του, διπλή θλίψη: και για τον άνθρωπο που αποχωριζόμαστε και για τον συνεργάτη και βοηθό που αποτελούσε και ελπίζουμε να συνεχίσει να αποτελεί πηγή έμπνευσης.
Και ο εφετινός Οκτώβρης ήταν ιδιαιτέρως σκληρός για την οικογένεια των εικαστικών της Τήνου αφού θρηνεί την απώλεια δύο καταξιωμένων μελών της: του Χρήστου Σανταμούρη και του Αριστείδη Κοντογιώργη.
Ο Χρήστος Σανταμούρης γεννήθηκε στην Τήνο το 1948. Σπούδασε στη Σχολή Καλών Τεχνών του Πύργου Τήνου, στην Ανωτάτη Σχολή Καλών Τεχνών της Αθήνας και στο Παρίσι, στο École des Beaux – Arts. Από τις αρχές της δεκαετίας του 1990 εγκαταστάθηκε μόνιμα και εργάστηκε στη Γαλλία. Διετέλεσε καθηγητής Χαρακτικής στην Ακαδημία Καλών Τεχνών της Chaville (Académie de Chaville) στο Παρίσι.
Καλλιτεχνικό Έργο & Εκθέσεις
Το έργο του χαρακτηρίζεται από τη χρήση μικτών τεχνικών και έντονα στοιχεία εμπνευσμένα από την ελληνική παράδοση, το Αιγαίο και τη μυθολογία. Πραγματοποίησε μεγάλο αριθμό ατομικών εκθέσεων διεθνώς και συμμετείχε σε πολλές ομαδικές εκθέσεις σε χώρες όπως η Ελλάδα, η Γαλλία, η Ισπανία, η Αγγλία, η Ιταλία, η Γερμανία, η Ινδία, η Νότια Κορέα και ο Καναδάς.
Έλαβε σημαντικά βραβεία και πολλά του έργα διακρίθηκαν σε διαγωνισμούς..
Το 1991 δημιούργησε τις «Εκδόσεις Άρτεμις 656» κι εξέδωσε τα παρακάτω βιβλία τέχνης:
Ασκητική του Νίκου Καζαντζάκη (1997-1999), Τα Ρόδιν’ Ακρογιάλια του Αλέξανδρου Παπαδιαμάντη (1999, 2000, 2003), Οδύσσεια του Νίκου Καζαντζάκη (2002, 2007), Ηνίοχος του Ζακ Λακαριέρ σε συνεργασία με τις Εκδόσεις Διάττων – Καστανιώτης (2003), Αναφορά στον Γκρέκο του Νίκου Καζαντζάκη (2004), Το Πνεύμα των Αγώνων για τους Ολυμπιακούς Αγώνες – Αθήνα 2004 (2005), Θάλασσα Πηγή Των Πολιτισμών (2007), Νέος Ερωτόκριτος του Παντελή Πρεβελάκη για το συνέδριο «Καζαντζάκης και Πρεβελάκης» στα Χανιά της Κρήτης (2008), και Ποιητικές Συλλογές για τις Εκδόσεις «Voix d’ Encre».
Όπως γράφει του 2011 ο ιστορικός Τέχνης Μεγακλής Ρογκάκος («Κυκλάδες: Τόποι – Μορφές – Σύμβολα») «ο Χρήστος Σανταμούρης δημιουργεί λυρικά έργα εμπνευσμένα από Ελληνικούς τόπους, μορφές και σύμβολα. Συχνά ξεκινά τα έργα του από το τυχαίο που βασίζεται τόσο στο υποσυνείδητο όσο και στην πείρα. Στην πορεία της δημιουργίας έρχεται η δεδομένη στιγμή που παίρνει μορφή το έργο και αρχίζει το χτίσιμο της έκφρασης. Η έκφραση ολοκληρώνεται όταν βρεθεί η ισορροπία ανάμεσα στο έργο και τον καλλιτέχνη. Και η δημιουργική διαδικασία επαναλαμβάνεται και πάλι για καινούργιο σκοπό.»
Το 2017 πρωτοστάτησε στην ίδρυση του Συλλόγου Καλλιτεχνών Εικαστικών Τεχνών Τήνου, στον οποίο διετέλεσε Πρόεδρος από το 2017 έως το 2022 και στη συνέχεια του δόθηκε ο τίτλος του Επίτιμου Προέδρου. Κατά την διάρκεια της θητείας του ο Σύλλογος πραγματοποίησε με ιδιαίτερη επιτυχία στο Ι.ΤΗ.Π. τις εκθέσεις:
«Γενέθλια Γη – Αναφορά» (2017), «Εν Είδει Περιστεράς, Ιδέα Σύμβολο Χώρος» (2018), «Σκιές και Φώτα» (2019).
Ιδιαιτέρως σημαντική όμως αποτέλεσε η συμμετοχή του το 2011 στην πρώτη ομαδική έκθεση σύγχρονων Τηνίων Καλλιτεχνών που πραγματοποιήθηκε στο Ι.ΤΗ.Π. και άνοιξε τον δρόμο για την οργάνωση στους εκθεσιακούς του χώρους ομαδικών εκθέσεων σύγχρονης τέχνης. Επρόκειτο για την έκθεση «Κυκλάδες: Τόποι – Μορφές – Σύμβολα» σε επιμέλεια Μεγακλή Ρογκάκου και με τη συμμετοχή των: Μάνθου Γαΐτη, Λευτέρη Κρητικού, Μπάμπη Κρητικού (†), Χρήστου Σανταμούρη (†) και Πραξιτέλη Τζανουλίνου.
Ο εκλιπών δώρισε στο Ι.ΤΗ.Π. γλυπτό του με τύπωμα σε μάρμαρο, το οποίο κοσμεί την μόνιμη έκθεση «Η Συνέχεια…», στον 1ο όροφο του μεγάρου του Ι.ΤΗ.Π. Επίσης δώρισε δυο γραφιστικά θέματα περιστεριώνων αποτυπωμένα σε χαρτόνι.
Ο Αριστείδης Κοντογεώργης γεννήθηκε στην Τήνο το 1960. Σπούδασε Καλές Τέχνες (major) στο Northern Illinois University στις Η.Π.Α., καθώς και Ιστορία της Τέχνης και Πολιτικές Επιστήμες (minors). Ήταν κάτοχος Διδακτορικού Διπλώματος στην Τεχνική και Διαχείριση των Εφαρμοσμένων Τεχνών. Δίδαξε στο Τμήμα Φωτογραφίας και Οπτικοακουστικών Τεχνών της Σχολής Γραφικών Τεχνών και Καλλιτεχνικών Σπουδών του ΤΕΙ Αθήνας από το 1989, και στη συνέχεια ως Αναπληρωτής Καθηγητής στο αντίστοιχο τμήμα του Πα.Δ.Α.. Έχει πραγματοποιήσει τριάντα ατομικές εκθέσεις φωτογραφίας στην Ελλάδα και το εξωτερικό και έχει δεκάδες συμμετοχές σε ομαδικές εκθέσεις στο εξωτερικό στο πλαίσιο διεθνών ανταλλαγών και φεστιβάλ. Έχουν εκδοθεί είκοσι τέσσερα βιβλία και λευκώματά του και έχει συγγράψει πολυάριθμα άρθρα σε επιστημονικά περιοδικά.
Ήταν μέλος του Επιμελητήριου Εικαστικών Τεχνών Ελλάδος από το 1985, Πρόεδρος του Δ.Σ. της Ελληνικής Φωτογραφικής Εταιρείας από το 2005, και Πρόεδρος της Διεθνούς Ομοσπονδίας Φωτογραφικών Φεστιβαλ «International Photography Festival Federation» (ΙPFF) από το 2009.
Η συνεργασία του με το Ίδρυμα Τηνιακού Πολιτισμού ξεκίνησε από τα πρώτα χρόνια ίδρυσής του με σειρά συνεδρίων, εκθέσεων και εκδόσεων. Συγκεκριμένα:
- Το 2003 διοργάνωσε στο Ι.ΤΗ.Π., σε συνεργασία με την Ελληνική Φωτογραφική Εταιρεία διεθνή, συνάντηση φωτογράφων με θέμα την ιστορική, εθνογραφική και καλλιτεχνική φωτογραφία στην Ελλάδα του 20ου αιώνα, με δίγλωσση έκδοση των πρακτικών (Ελληνικά, Αγγλικά), έκθεση ελληνικής φωτογραφίας και φωτογράφηση της Τήνου.
- Το 2006 δάνεισε από το αρχείο του φωτογραφίες-καρτ ποστάλ των αφών Κολιού των αρχών του 20ου αιώνα, στο πλαίσιο της έκθεσης «Η Αφύπνιση».
- Το 2009 επιμελήθηκε την έκθεση «Η Ελληνική Φωτογραφία μέσα από το αρχείο της Ελληνικής Φωτογραφικής Εταιρείας» και τον κατάλογο που την συνόδεψε.
- Το 2010 εξέθεσε 30 ασπρόμαυρες φωτογραφίες περιστεριώνων της Τήνου με τίτλο: «Τήνος-Περιστεριώνες». Μια από αυτές δωρήθηκε στο Ι.ΤΗ.Π. και εκτίθεται στον 1ο όροφο, στο πλαίσιο της έκθεσης «Η Συνέχεια…».
- Το 2011 επιμελήθηκε την οργάνωση και υλοποίηση στο Ι.ΤΗ.Π. της έκθεσης φωτογραφίας 6 Κινέζων Φωτογράφων: “Memory of Saghay, China”.
Ο Αριστείδης Κοντογεώργης δώρισε στο Ι.ΤΗ.Π. την φωτογραφία «Εγκαταλειμμένος Περιστεριώνας», 2014, η οποία εκτίθεται στον 1ο όροφο, στο πλαίσιο της έκθεσης «Η Συνέχεια…». Ανταποκρινόταν δε σε κάθε αίτημά μας για χρήση φωτογραφιών του με εικόνες της Τήνου, και με ιδιαίτερη φροντίδα φιλοξενούσε καλλιτέχνες και επιμελητές εκθέσεων του Ιδρύματος.
