ΙΔΡΥΜΑ ΤΗΝΙΑΚΟΥ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ - ΣΥΝΕΔΡΙΑΚΟ, ΕΚΘΕΣΙΑΚΟ, ΕΡΕΥΝΗΤΙΚΟ ΚΕΝΤΡΟ

Τρέχουσες

Έκθεση σύγχρονης εικαστικής τέχνης «Κυκλάδες: Τόποι ~ Μορφές ~ Σύμβολα».

2 Ιουλίου – 31 Οκτωβρίου 2011

To Ίδρυμα Τηνιακού Πολιτισμού (Ι.ΤΗ.Π.) παρουσιάζει για πρώτη φορά στο μέγαρό του, στην Αίθουσα Εκθέσεων Νικόλαος Γύζης, αντιπροσωπευτικά έργα συγχρόνων Τηνίων καλλιτεχνών.

Ο Επιμελητής ACG Art του Αμερικανικού Κολλεγίου Ελλάδος κ. Μεγακλής Ρογκάκος οργανώνει την έκθεση που τιτλοφορείται «Κυκλάδες: Τόποι ~ Μορφές ~ Σύμβολα» και παρουσιάζει τους εξής πέντε καλλιτέχνες: τον ζωγράφο Μάνθο Γαΐτη, τον υφάντη Λευτέρη Κρητικό, τον γλύπτη Μπάμπη Κρητικό, τον χαράκτη Χρήστο Σανταμούρη και τον γλύπτη Πραξιτέλη Τζανουλίνο.

ΤΟΠΟΙ ~ Ως γνωστόν, οι Κυκλάδες είναι ένα μαγευτικό νησιωτικό σύμπλεγμα του Αιγαίου πελάγους που οφείλουν το ιδιότυπο σχήμα τους και την σύσταση του εδάφους τους σε σεισμούς κι εκρήξεις ηφαιστείων. Χαρακτηριστικό του Κυκλαδικού τοπίου είναι η σύνθεση λιτού φυσικού πλούτου και ταπεινών ανθρώπινων κτισμάτων.

ΜΟΡΦΕΣ ~ Οι Κυκλάδες θεωρούνται ως λίκνο της Ελληνικής τέχνης. Στις Κυκλάδες οι παραδοσιακές χειροτεχνίες –γλυπτική, κεραμική και υφαντική– υπήρξαν πάντοτε ζωντανές. Όπως σημειώνει ο Χρήστος Ντούμας, «Ο Κυκλαδικός κόσμος έχει μία διαχρονική αξία, που πηγάζει από το γεγονός ότι τα βασικά του στοιχεία έμειναν αναλλοίωτα εδώ και πέντε χιλιάδες χρόνια.» [Το Κυκλαδικό Πνεύμα 1991, σ.31]. Και ο Κόλιν Ρένφριου παρατηρεί ότι οι Κυκλαδικές τέχνες υπόκεινται σε κάποια τάξη κανόνων και αναλογιών, ενώ χαρακτηρίζονται από απλότητα και ηρεμία, που είναι κατ' εξοχήν Απολλώνιες ιδιότητες [αυτόθι, σ.186]. Ήταν αυτά τα στοιχεία που οικειοποιήθηκαν τέτοιοι μοντέρνοι καλλιτέχνες –όπως οι Ανρί Ματίς, Χένρυ Μουρ, Κονσταντίν Μπρανκούζι, Πάμπλο Πικάσο, Αλμπέρτο Τζιακομέτι, Χρύσα– κι ενέπνευσαν τους προκειμένους εντοπίους δημιουργούς.
Οι μορφές καλλιτεχνικής έκφρασης που συνδέονται άρρηκτα με τον Κυκλαδικό πολιτισμό είναι τα ειδώλια, που φιλοτέχνησαν σε μάρμαρο ανώνυμοι τεχνίτες κατά την Πρωτοκυκλαδική περίοδο (3200-2000 π.Χ.). Η σημαντικότερη συμβολή αυτών των ειδωλίων στην ιστορία της τέχνης έγκειται στην αφαιρετική τάση των δημιουργών τους, που -όπως οι σύγχρονοι καλλιτέχνες- έχουν ως σκοπό να εκφράσουν την ουσία της ανθρώπινης κατάστασης.

ΣΥΜΒΟΛΑ ~ Ως ιδιαιτερότητα, ο Κυκλαδικός πολιτισμός ανέπτυξε το δικό του λεξιλόγιο συμβόλων. Φορτισμένα με συμβολισμό είναι τα ιδιαίτερα χρώματα που απαντώνται στο τοπίο. Το κατάλευκο χρώμα του άλατος και του ασβέστη συμβολίζει την αγνότητα της φύσης και την αθωότητα της ψυχής. Οι κυανές αποχρώσεις της θάλασσας και τ' ουρανού είναι εμβληματικές ενός ελεύθερου πνεύματος και μίας βαθιάς αιωνιότητας.
Κατεξοχήν σύμβολο των Κυκλάδων είναι ο Ιωνικός ρυθμός, που εισήγαγαν στις νήσους του Αιγαίου οι Ίωνες μετά το 1100 π.Χ. Κυριότερη έκφανση αυτού του ρυθμού στις Κυκλάδες είναι η σπείρα, ως ελικοειδής κοχλίας, που απαντάται ως κόσμημα σε σκεύη και δομικά μέλη. Ως σχήμα, η σπείρα σχετίζεται με την έννοια της πηγής του κόσμου και της ατέρμονης καμπυλότητας. Ειδικά στις Κυκλάδες η σπείρα έλαβε τη μορφή του κύματος, που συμβολίζει την ουσία της συνεχούς κίνησης και της αιωνίας επανάληψης.
Ένα άλλο συχνά επαναλαμβανόμενο σύμβολο των Κυκλάδων είναι ο σταυρός, που απαντάται κυρίως ως διακοσμητικό στοιχείο από την Πρωτοκυκλαδική περίοδο και ως το θρησκευτικό σύμβολο της σταυρώσεως στην Χριστιανική περίοδο. Είναι ένα δημοφιλές σχήμα, που στην απλή του μορφή συντίθεται από μία κάθετη και μία οριζόντια γραμμή, ενώ στην εξέλιξή του γίνεται σύμβολο του ηλίου υπό τη μορφή αγκυλωτού σταυρού ή κόσμημα συνεχούς μαιάνδρου.

Το θέμα που επέλεξε ο κ. Ρογκάκος προβάλει τον ιδιαίτερο πολιτισμό των Κυκλάδων. Οι καλλιτέχνες που ανταποκρίνονται στο κάλεσμα της έκθεσης καλύπτουν τις παραδοσιακές Κυκλαδικές τέχνες, όπως γλυπτική, ζωγραφική και υφαντική. Ως βλαστάρια του διαχρονικού Κυκλαδικού πνεύματος, οι καλλιτέχνες που παρουσιάζονται εδώ, αναφέρονται άμεσα ή έμμεσα στους τόπους, τις μορφές και τα σύμβολα των Κυκλάδων. Έχουν συναίσθηση της συμβολής τους στον ενεργό Κυκλαδικό πολιτισμό και είναι άξιοι συνεχιστές του.

Με αυτήν την έκθεση, το Ι.ΤΗ.Π. ξεκινά να δίνει την ευκαιρία σε καταξιωμένους εν ζωή ευρισκομένους Τηνίους καλλιτέχνες, οι οποίοι έχουν ήδη παρουσιάσει σοβαρό έργο τόσο στην Ελλάδα όσο και στο εξωτερικό, να δείξουν και να προβάλουν το έργο τους. Έτσι, θα συμβάλει στο ν' αναγνωρισθεί και να προβληθεί το έργο και άλλων Τηνίων καλλιτεχνών που διαπρέπουν στην Ελλάδα ή στο εξωτερικό, εκ των οποίων αρκετοί είναι απόφοιτοι της Προπαρασκευαστικής & Επαγγελματικής Σχολής Καλών Τεχνών Πανόρμου. Πραγματώνει δε στο ακέραιο έναν από τους κύριους σκοπούς του Ιδρύματος που είναι «η προβολή του πολιτισμού της Τήνου».

Ένας πλήρως εικονογραφημένος κατάλογος με πρωτότυπα κείμενα του κ. Ρογκάκου σε δύο γλώσσες (Ελληνικά & Αγγλικά) συνοδεύει την έκθεση.

ΧΟΡΗΓΟΙ: Ασφάλειες Μέγκουλα, Τήνος │ Ιντεραμέρικαν Ελληνική Εταιρία Ασφαλίσεων Ζημιών Α.Ε., Αθήνα│ Βιδάλης Μάρκετ Α.Ε., Τήνος│ Δικηγορικό Γραφείο Ε. Γκύζης & Συνεργάτες, Αθήνα│ Εφοπλιστική Ανατολικής Μεσογείου Ε.Π.Ε. - EastMed, Αθήνα│ Κύριος & Κυρία Σπυρίδωνος Ι Νικολάου, Αθήνα│ Κυρία Λένα Ρετζεποπούλου, Παρίσι│ Νίκος & Κατερίνα Σαράφη, Αθήνα


ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ:
Μεγακλής Ρογκάκος, Επιμελητής ACG Art, ( 6979-783973, megakles@acg.edu

Ίδρυμα Τηνιακού Πολιτισμού (Ι.ΤΗ.Π.), 84200 Τήνος, Κυκλάδες, ( 22830-29070, info@itip.gr)  

Αμερικανικό Κολλέγιο Ελλάδος, Οδός Γραβιάς 6, Αγία Παρασκευή, 15342 Αθήνα, ( 210-6009800, info@ACGart.gr)  


[Φωτογραφίες από την Έκθεση]


Ίδρυμα Τηνιακού Πολιτισμού Ηλεκτρονική διεύθυνση : info@itip.gr, itip@thn.forthnet.gr